Za jedenaście dni Kraków stanie przed rzadką szansą: możliwością bezpośredniego wypowiedzenia się o swoich władzach. Nie w wyborach za dwa lata — ale teraz, 24 maja 2026 roku.
Co to za referendum i o co chodzi?
24 maja 2026 roku w Krakowie odbędzie się referendum w sprawie odwołania prezydenta Aleksandra Miszalskiego oraz Rady Miasta Krakowa.
Każdy głosujący otrzyma dwie karty do głosowania — jedną w sprawie prezydenta, drugą w sprawie radnych. Możesz głosować za odwołaniem jednego, drugiego, obu lub żadnego. To Ty decydujesz.
Inicjatywę referendalną zgłosili sami mieszkańcy Krakowa, powołując się na zadłużenie miasta, brak transparentności, kontrowersje wokół Strefy Czystego Transportu i niespełnione obietnice wyborcze.
Dlaczego frekwencja jest kluczowa?
Tu jest sedno sprawy. Referendum będzie ważne tylko wtedy, gdy weźmie w nim udział odpowiednia liczba osób:
- Do odwołania prezydenta potrzeba 158 555 głosujących (3/5 z liczby osób, które głosowały w II turze wyborów samorządowych)
- Do odwołania Rady Miasta potrzeba 179 792 głosujących
Co ważne — do frekwencji liczy się każda osoba, która pobierze kartę i wrzuci ją do urny, niezależnie od tego, jak zagłosuje. Nawet głos nieważny liczy się do progu ważności referendum.
Jeśli próg nie zostanie osiągnięty — referendum jest nieważne i nic się nie dzieje. Władze zostają na swoich miejscach bez żadnych konsekwencji.
Dlaczego warto pójść — niezależnie od poglądów?
To rzadkie narzędzie demokracji bezpośredniej
Referenda odwoławcze w Polsce zdarzają się niezwykle rzadko i jeszcze rzadziej są skuteczne — właśnie ze względu na wysoki próg frekwencji. Samo pójście do urny to sygnał dla każdej przyszłej władzy: mieszkańcy są czujni i aktywni.
Bojkot to nie neutralność
Zwolennicy prezydenta Miszalskiego oficjalnie namawiają do bojkotu — bo wiedzą, że niska frekwencja automatycznie uratuje jego stanowisko. Nieobecność w lokalu wyborczym to w tym przypadku konkretny polityczny wybór — na korzyść obecnej władzy.
To Twoje miasto, Twoje pieniądze
Kraków jest jednym z najbardziej zadłużonych miast w Polsce. Decyzje o inwestycjach, spółkach miejskich, strefach ruchu i podatkach lokalnych dotyczą bezpośrednio każdego mieszkańca — właściciela mieszkania, najemcy, przedsiębiorcy.
Demokracja lokalna wymaga ćwiczenia
Jak wskazuje Katarzyna Batko-Tołuć z Sieci Obywatelskiej Watchdog Polska — samorządy robią wiele, by zniechęcić mieszkańców do udziału w referendach, bo wysoka frekwencja zmusza władze do dzielenia się odpowiedzialnością. Pójście na referendum to budowanie kultury odpowiedzialności lokalnej.
Kiedy i jak głosować?
- 📅 Data: niedziela, 24 maja 2026 r.
- ⏰ Godziny: 7:00 – 21:00
- 🗳️ Gdzie: w swoim stałym lokalu wyborczym w Krakowie
Kampania referendalna kończy się 22 maja o godz. 24:00. Do tego czasu możesz zapoznać się ze stanowiskami obu stron.
Co się stanie po referendum?
- Jeśli referendum jest ważne i większość głosuje ZA odwołaniem — prezydent traci stanowisko, komisarz przejmuje miasto do czasu przedterminowych wyborów
- Jeśli referendum nie osiągnie progu frekwencji — wszystko zostaje bez zmian, a kolejne referendum w tej samej sprawie nie może się odbyć przez rok
Referendum to nie wyrok — to pytanie. 24 maja Kraków pyta sam siebie, czy jest zadowolony ze swoich władz. Żeby odpowiedź w ogóle się liczyła, musisz być w lokalu wyborczym.
Artykuł ma charakter informacyjno-obywatelski. WawelDom.pl nie rekomenduje konkretnego wyniku głosowania — zachęca wyłącznie do aktywnego udziału w referendum.
Zostaw odpowiedź