Astronomowie namierzyli rzadki, superszybki pulsar zlokalizowany w bezpośrednim sąsiedztwie supermasywnej czarnej dziury w centrum Drogi Mlecznej, co otwiera zupełnie nowy rozdział w rygorystycznym testowaniu ogólnej teorii względności Einsteina.

Centrum naszej galaktyki, Drogi Mlecznej, to jeden z najbardziej chaotycznych, gęstych i ekstremalnych grawitacyjnie regionów w znanym nam Wszechświecie. Ukryta za gęstymi obłokami pyłu i gazu supermasywna czarna dziura, znana jako Sagittarius A* (Sgr A*), od dekad fascynuje badaczy. Teoretyczne modele fizyki astrofizycznej zakładają, że w tak burzliwym środowisku powinny roić się tysiące pulsarów – gęstych, szybko wirujących pozostałości po eksplozjach martwych gwiazd (supernowych). Pulsary te emitują niezwykle regularne wiązki promieniowania radiowego, przypominając swoim działaniem precyzyjne latarnie morskie. Mimo intensywnych poszukiwań i wykorzystania potężnych teleskopów, przez lata obiekty te w ścisłym centrum galaktyki pozostawały całkowicie nieuchwytne. Ta anomalia, nazwana przez naukowców „problemem brakujących pulsarów”, była jedną z największych zagadek współczesnej astronomii.

Sytuacja uległa dramatycznej zmianie dzięki nowym wynikom badań opublikowanym 17 lutego 2026 roku na łamach prestiżowego czasopisma „The Astrophysical Journal”. Międzynarodowy zespół badawczy, kierowany przez dr Karen I. Perez z Uniwersytetu Columbia we współpracy z ogromnym projektem Breakthrough Listen, zidentyfikował sygnał niezwykłego obiektu skatalogowanego jako BLPSR. Przeanalizowanie potężnej ilości danych z najczulszych dotąd przeglądów radiowych centrum galaktyki pozwoliło wyłowić sygnał od tzw. pulsara milisekundowego. Zgodnie z wyliczeniami astrofizyków, nowo odkryty kandydat na pulsara obraca się wokół własnej osi z zawrotną prędkością, wysyłając precyzyjne impulsy promieniowania dokładnie co 8,19 milisekundy. Fakt, że tak szybko wirujący obiekt znajduje się w tak niesprzyjającym, pełnym plazmy środowisku w pobliżu Sgr A*, czyni to odkrycie wyjątkowym na skalę światową.

Odkrycie to ma gigantyczne znaczenie nie tylko dla samego poznania budowy Drogi Mlecznej, ale przede wszystkim dla fundamentalnych praw fizyki. Pulsary milisekundowe, ze względu na swoją niezachwianą regularność tykania, pełnią w kosmosie rolę najdoskonalszych, naturalnych zegarów atomowych. Umiejscowienie takiego „zegara” w ekstremalnie silnym polu grawitacyjnym supermasywnej czarnej dziury to scenariusz wręcz wymarzony dla fizyków teoretycznych. Monitorowanie precyzyjnych sygnałów pulsara BLPSR pozwoli naukowcom zbadać, jak potężna grawitacja Sagittarius A* zakrzywia czasoprzestrzeń. Badacze będą mogli zaobserwować zniekształcenia czasowe nadlatujących impulsów radiowych – zjawisko przewidziane ponad sto lat temu w ogólnej teorii względności Alberta Einsteina. Jeśli kandydat zostanie ostatecznie potwierdzony kolejnymi obserwacjami, nauka zyska najpotężniejsze jak dotąd narzędzie w historii do weryfikacji tego, czy teoria Einsteina rzeczywiście sprawdza się w najbardziej skrajnych i ekstremalnych warunkach we Wszechświecie.

PODSUMOWANIE:

• Zespół dr Karen I. Perez z Uniwersytetu Columbia odkrył kandydata na niezwykle szybkiego pulsara (BLPSR) w bezpośrednim sąsiedztwie supermasywnej czarnej dziury Sagittarius A*.
• Według najnowszej publikacji z 17 lutego 2026 r. („The Astrophysical Journal”), obiekt ten obraca się z zawrotną prędkością, emitując regularny sygnał co 8,19 milisekundy.
• Dzięki swojej ogromnej precyzji, pulsar ten posłuży jako potężne narzędzie do rygorystycznego testowania ogólnej teorii względności Einsteina w ekstremalnym polu grawitacyjnym czarnej dziury.